در حالی که کشور با بحرانهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی عمیق روبهرو است، خبر رسمی تشکیل شورای دفاع در ایران نشان میدهد که اولویت اصلی حاکمیت، حفظ ساختار قدرت و سرکوب هرگونه تهدید علیه موجودیت خود است. این تصمیم نه پاسخی به مشکلات واقعی مردم، بلکه بخشی از پروژه ادامهدار نظام برای تحکیم کنترل امنیتی و سیاسی است.
پشت پرده تشکیل شورای دفاع در ایران؛ هراس از فروپاشی قدرت
اعلام رسمی تشکیل شورای دفاع در ایران درست پس از پایان جنگ ۱۲ روزه، معنای روشنی دارد: رهبران جمهوری اسلامی اعتماد خود به ساختارهای فعلی دفاعی را از دست دادهاند.
شکستها و غافلگیریها در جنگ اخیر، رهبران را وادار کرده تا با ایجاد این نهاد جدید، کنترل مستقیمتری بر نیروهای نظامی داشته باشند.
این شورا، بهجای آنکه به شفافیت و مسئولیتپذیری پاسخ دهد، بر اساس ترس و نگرانی از شورشهای داخلی و تهدیدات خارجی شکل گرفته است.
به گفته منابع نزدیک به حاکمیت، رهبر جمهوری اسلامی اکنون به دنبال متمرکز کردن کامل تصمیمات امنیتی است.ایجاد چنین شورایی، در حقیقت اعتراف به ضعف ساختارهای کنونی و بیاعتمادی مطلق به فرماندهان سپاه و ارتش است.
در حالی که کشور درگیر بحران اقتصادی و اجتماعی است، این نهادسازی نظامی تنها تنش را افزایش خواهد داد.
بنابراین، هدف واقعی این شورا نه دفاع از کشور، بلکه جلوگیری از سقوط نظام و کنترل مطلق قدرت در دست حلقهای کوچک است.
ریاست پزشکیان؛ سیاستزدگی در تصمیمات نظامی
انتخاب مسعود پزشکیان بهعنوان رئیس تشکیل شورای دفاع در ایران، خود گویای ماهیت سیاسی این نهاد است.
بهجای انتخاب یک فرد متخصص نظامی، فردی سیاسی بر رأس این شورا قرار گرفته که مأموریت اصلیاش تضمین وفاداری کامل به رهبر جمهوری اسلامی است.
این اقدام نشان میدهد که تصمیمات دفاعی کشور نه بر اساس تخصص و علم نظامی، بلکه بر پایه محاسبات قدرت و کنترل سیاسی گرفته میشود.
پزشکیان نه تجربهای در مدیریت نظامی دارد و نه استقلالی برای مقابله با اراده رهبر.
انتخاب او همچنین پیامی روشن برای فرماندهان سپاه و ارتش دارد: دیگر خبری از تصمیمگیری مستقل نیست و همه باید مطیع یک ساختار کاملاً سیاسی باشند.
این روند، کشور را به سمت نظامیگری سیاسیشده سوق میدهد که خطرناکترین نوع تصمیمگیری برای آینده ایران است.
تکرار اشتباهات گذشته؛ چرا درس گرفته نمیشود؟
جالب آنکه تشکیل شورای دفاع در ایران ایده جدیدی نیست. این شورا در جریان جنگ ایران و عراق هم وجود داشت، اما تجربه آن دوره چیزی جز تصمیمات پرهزینه و طولانیشدن جنگ نبود.
بهجای بازنگری و شفافسازی در ساختار امنیتی، حاکمیت دوباره همان مسیر شکستخورده را در پیش گرفته است. هیچگونه اصلاح واقعی یا ورود نهادهای مستقل به فرآیند تصمیمگیری دیده نمیشود.
کارشناسان معتقدند که اگر هدف واقعی این شورا دفاع از مردم بود، باید نظارت مردمی، شفافیت مالی و مشارکت نهادهای مدنی در ساختار آن لحاظ میشد.
اما چنین چیزی در جمهوری اسلامی اساساً غیرممکن است.این اقدام تنها بازتولید همان سیستم ناکارآمد گذشته است که بار دیگر امنیت ملی را قربانی منافع گروهی محدود میکند.
آیا تشکیل شورای دفاع در ایران مقدمه یک جنگ جدید است؟
اعلام رسمی تشکیل شورای دفاع در ایران در حالی انجام شد که گمانهزنیها درباره احتمال درگیری جدید با اسرائیل شدت گرفته است.
رسانههای خارجی گزارش دادهاند که تهران و تلآویو برای رویارویی مجدد آماده میشوند.
این نگرانی وجود دارد که حاکمیت، برای حفظ مشروعیت داخلی، به سمت ماجراجویی نظامی جدید حرکت کند؛ اقدامی که میتواند پیامدهای فاجعهباری برای مردم داشته باشد.
در شرایطی که اقتصاد کشور در آستانه فروپاشی است و تورم و فقر بیداد میکند، ورود به یک جنگ تازه چیزی جز نابودی کامل منابع باقیمانده نخواهد بود.
اما به نظر میرسد رهبران جمهوری اسلامی همچنان امنیت خود را بر جان و رفاه مردم ترجیح میدهند.بنابراین، این شورا نه نماد قدرت، بلکه علامت آشکار بحران و بیثباتی در رأس حاکمیت است.
