در حالیکه فشار نظامی آمريكا علیه یمن به اوج خود رسیده، گزارشها حاکی از آن است که ایران نیروهای نظامی خود را از این کشور خارج کرده و به نوعی حوثیها را در میدان تنها گذاشته است. تحلیلگران این اقدام را تغییری در استراتژی منطقهای تهران و تمرکز آن بر تهدید مستقیم آمریکا تفسیر میکنند.
تغییر رویکرد ایران به تهدیدات مستقیم
با روی کار آمدن دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و تشدید سیاست فشار حداکثری علیه ایران، مقامات در تهران تصمیم گرفتهاند تا بخشی از شبکه پشتیبانی خود از گروههای نیابتی در منطقه را محدود کنند. یک مقام ارشد ایرانی که نامش فاش نشده، گفته است: «ما نمیخواهیم درگیری مستقیم با آمریکا داشته باشیم؛ اگر یک سرباز ایرانی در یمن کشته شود، عواقب آن قابل پیشبینی نیست».
بر همین اساس، تمرکز سیاسی و امنیتی ایران اکنون بر روی کنترل تهدیدات مستقیم از سوی آمریکا است و نقش گروههای نیابتی مانند حوثیها، در محاسبات کلان تهران کمرنگتر شده است.
تشدید حملات آمریکا به حوثیها و تاثیرات آن بر زمین بازی
از زمان درز مکاتبات داخلی دولت ترامپ که از برنامهریزی برای حملات هوایی گسترده به مواضع حوثیها در یمن حکایت داشت، ایالات متحده عملیاتهای روزانهای را علیه این گروه آغاز کرده است. پایگاههای نظامی، انبارهای تسلیحاتی و مراکز فرماندهی حوثیها هدف قرار گرفتهاند.
دونالد ترامپ این حملات را «باورنکردنی موفق» توصیف کرده و گفته است که ادامه خواهد یافت. وزارت دفاع آمریکا نیز اعزام جنگندههای A-10 و صدها نیروی هوایی به منطقه را تأیید کرده است. در همین حال، ناو هواپیمابر «یواساس هری ترومن» نقش محوری در رهبری این حملات دارد و گفته میشود «یواساس کارل وینسون» نیز در راه منطقه است.
آینده نامشخص حوثیها در غیاب حمایت خارجی
حوثیها که در گذشته بخشی از زنجیرهای متصل به حزبالله و دولت بشار اسد بودند، اکنون با از بین رفتن پشتیبانی نظامی و لجستیکی این دو متحد، بیش از پیش در انزوا قرار گرفتهاند. یک منبع نزدیک به ساختار تصمیمگیری ایران اظهار داشته: «دیگر نگهداشتن فقط یکی از این حلقهها بدون پشتیبانی بقیه معنی ندارد.
حوثیها در حال از دست دادن پایگاه خود هستند». با توجه به حملات پیدرپی آمریکا و کاهش حمایت تهران، تحلیلگران معتقدند که این گروه در حال طی کردن آخرین مراحل حضور خود بهعنوان یک نیروی اثرگذار در معادلات منطقهای است.
ابزارهای قدرت حوثیها و چالشهای داخلی
اگرچه حوثیها در میدان نظامی با فشار فزاینده مواجهاند، اما همچنان از ابزارهایی مانند پهپادها، موشکهای دوربرد و تاکتیکهای جنگ چریکی بهره میبرند. آنها موشکها و پهپادهای ساخت ایران را با نامهای داخلی بازبرندسازی میکنند تا از منظر تبلیغات داخلی، ارتباط خود با ایران را انکار کنند.
با این حال، چالشهای داخلی همچون نارضایتی اجتماعی، فقدان خدمات عمومی، عدم پرداخت حقوق کارمندان و فشار اقتصادی، پایه اجتماعی حوثیها را تضعیف کرده است. عبدالملک حوثی که اکنون خود را رهبر محور مقاومت میداند، تلاش دارد با دامنزدن به بحران جنگ غزه، مشروعیت سیاسی خود را در یمن حفظ کند. اما بدون حمایت عملی ایران، حوثیها با خطر فروپاشی روبرو هستند.